ΠΡΟΕΣΤΟΙ…

Μπορεί ένας πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας να παρεμβαίνει αυθαίρετα στις συνεδριάσεις, να διακόπτει ομιλητές, να προσβάλλει ή να απειλεί; Τι προβλέπει η νομοθεσία και ποιος είναι ο θεσμικός του ρόλος;

Ένα ζήτημα που αξίζει να γνωρίζουν όλοι οι δημότες είναι οι αρμοδιότητες, τα δικαιώματα αλλά και οι υποχρεώσεις των προέδρων των Δημοτικών Κοινοτήτων.

Ο πρόεδρος μιας Δημοτικής Κοινότητας είναι αιρετός εκπρόσωπος της τοπικής κοινωνίας. Η ιδιότητά του συνοδεύεται από συγκεκριμένες αρμοδιότητες, οι οποίες καθορίζονται από τη νομοθεσία.

Η εκλογή σε ένα δημόσιο αξίωμα δεν σημαίνει απεριόριστη εξουσία ούτε παρέχει το δικαίωμα αυθαίρετης συμπεριφοράς απέναντι σε άλλους αιρετούς ή πολίτες.

Ποιες είναι οι αρμοδιότητες του προέδρου;

Σύμφωνα με το άρθρο 163 του ν. 5314/2026, ο πρόεδρος συμβουλίου Δημοτικής Κοινότητας με πληθυσμό από 301 κατοίκους και άνω:

  • Εκπροσωπεί το συμβούλιο της Δημοτικής Κοινότητας και εκτελεί τις αποφάσεις του.

  • Καταρτίζει την ημερήσια διάταξη και συγκαλεί το συμβούλιο τουλάχιστον μία φορά τον μήνα.

  • Μεταφέρει στον δήμαρχο και στα αρμόδια όργανα τα προβλήματα της κοινότητας.

  • Συνεργάζεται με τον δήμαρχο, τους αντιδημάρχους και τις δημοτικές υπηρεσίες.

  • Παρακολουθεί την προώθηση ζητημάτων που αφορούν την κοινότητά του.

  • Διαχειρίζεται, σύμφωνα με τις νόμιμες διαδικασίες, πληρωμές από την πάγια προκαταβολή.

  • Ασκεί όσες πρόσθετες αρμοδιότητες του μεταβιβάζει νόμιμα ο δήμαρχος.

Για τις μικρότερες κοινότητες προβλέπεται ιδιαίτερο καθεστώς εκπροσώπησης.

Μπορεί να παρεμβαίνει όποτε θέλει στο Δημοτικό Συμβούλιο;

Όχι. Η ιδιότητα του προέδρου Δημοτικής Κοινότητας δεν του παρέχει απεριόριστο δικαίωμα παρέμβασης στις συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου.

Σύμφωνα με το άρθρο 131 του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν αποκλειστικά τη Δημοτική Κοινότητα την οποία εκπροσωπεί, ο πρόεδρος προσκαλείται και συμμετέχει στη συζήτηση με δικαίωμα ψήφου.

Η συμμετοχή αυτή αποτελεί θεσμικό δικαίωμα και ασκείται σύμφωνα με τους κανόνες λειτουργίας του Δημοτικού Συμβουλίου.

Δεν σημαίνει, όμως, ότι ο πρόεδρος μπορεί να διακόπτει αυθαίρετα άλλους ομιλητές, να καταλαμβάνει τον χρόνο της συνεδρίασης ή να αγνοεί τις υποδείξεις του προεδρείου.

Ποιος έχει την ευθύνη για την τάξη στις συνεδριάσεις;

Το άρθρο 129 του ν. 5314/2026 προβλέπει ότι ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου διευθύνει τη συζήτηση και λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα για την ομαλή διεξαγωγή της.

Ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου έχει, επίσης, τη δυνατότητα να αποβάλει σύμβουλο ή πολίτη που διαταράσσει τη συνεδρίαση.

Επομένως, κανένας πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας δεν μπορεί να υποκαθιστά το προεδρείο του Δημοτικού Συμβουλίου ή να επιβάλλει τους δικούς του κανόνες στη συζήτηση.

Έχει δικαίωμα να βρίζει, να προσβάλλει ή να απειλεί;

Η απάντηση είναι ξεκάθαρη.

Καμία διάταξη της αυτοδιοικητικής νομοθεσίας δεν παρέχει σε πρόεδρο Δημοτικής Κοινότητας το δικαίωμα να εξυβρίζει, να εκφοβίζει ή να απειλεί οποιονδήποτε.

Η ελευθερία της έκφρασης και η δυνατότητα άσκησης κριτικής δεν ταυτίζονται με την ανεξέλεγκτη προσβλητική συμπεριφορά.

Εφόσον εκδηλωθούν συγκεκριμένες απειλές ή εξυβριστικές συμπεριφορές, ενδέχεται, ανάλογα με τα πραγματικά περιστατικά, να ανακύψουν ζητήματα ποινικής ή άλλης νομικής ευθύνης.

Η αξιολόγηση τέτοιων περιστατικών απαιτεί εξέταση των ακριβών εκφράσεων, των συνθηκών και των διαθέσιμων αποδεικτικών στοιχείων.

Τι ισχύει στις συνεδριάσεις της ίδιας της Δημοτικής Κοινότητας;

Ο πρόεδρος συγκαλεί και διευθύνει τις συνεδριάσεις του συμβουλίου της κοινότητάς του.

Ακόμη και εκεί, όμως, οι συνεδριάσεις δεν αποτελούν προσωπική του υπόθεση.

Το άρθρο 167 του νέου Κώδικα προβλέπει κανόνες λειτουργίας των συμβουλίων των Δημοτικών Κοινοτήτων και παραπέμπει στις σχετικές διατάξεις που αφορούν την ομαλή διεξαγωγή των συνεδριάσεων.

Το δημόσιο αξίωμα συνοδεύεται από ευθύνη

Ο πρόεδρος της Δημοτικής Κοινότητας έχει συγκεκριμένη αποστολή: να εκπροσωπεί την κοινότητά του, να αναδεικνύει τα προβλήματά της και να συνεργάζεται με τα αρμόδια όργανα για την αντιμετώπισή τους.

Η διαφωνία αποτελεί μέρος της δημοκρατικής λειτουργίας. Η έντονη κριτική επίσης. Δεν μπορεί, όμως, η ιδιότητα του αιρετού να χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για προσωπικές επιθέσεις, απειλές ή αυθαίρετες παρεμβάσεις.

Η εκπροσώπηση των δημοτών είναι θεσμική ευθύνη και όχι προσωπικό προνόμιο.

Οι πολίτες έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν τι επιτρέπεται και τι δεν επιτρέπεται στους αιρετούς εκπροσώπους τους.

Και οι ίδιοι οι αιρετοί οφείλουν να γνωρίζουν ότι η άσκηση των καθηκόντων τους γίνεται μέσα στα όρια που θέτει ο νόμος.

Γιατί στη Δημοκρατία κανένα αξίωμα δεν βρίσκεται πάνω από τους θεσμούς και τους κανόνες λειτουργίας τους.

ΠΗΓΗ: vimavochas.gr – ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΒΟΧΑΣ