Το νέο πλαίσιο για τα SLAPP προβλέπει ταχύτερη εξέταση καταχρηστικών αγωγών και πρόσθετες εγγυήσεις για όσους ερευνούν θέματα δημοσίου ενδιαφέροντος

Το οικονομικό βάρος και η πολυετής ταλαιπωρία μιας δικαστικής διαμάχης μπορούν από μόνα τους να αποθαρρύνουν έναν δημοσιογράφο από τη συνέχιση μιας έρευνας. Αυτό το φαινόμενο επιχειρεί να περιορίσει το νέο πλαίσιο για τις αγωγές SLAPP, το οποίο ψηφίστηκε από τη Βουλή στις 31 Ιουλίου 2026.

Ως SLAPP χαρακτηρίζονται δικαστικές ενέργειες που εμφανίζονται ως διεκδίκηση δικαιώματος, αλλά μπορεί στην πραγματικότητα να χρησιμοποιούνται για να ασκηθεί δυσανάλογη πίεση σε δημοσιογράφους, ερευνητές, οργανώσεις ή πολίτες που δημοσιοποιούν ζητήματα με ευρύτερο κοινωνικό ενδιαφέρον.

Με τις νέες ρυθμίσεις, ο εναγόμενος αποκτά τη δυνατότητα να ζητήσει την εξέταση και απόρριψη μιας προδήλως αβάσιμης ή καταχρηστικής αγωγής σε πρώιμο στάδιο. Παράλληλα, προβλέπονται δυνατότητα εγγυοδοσίας για τα δικαστικά έξοδα, αποζημίωση του προσώπου που στοχοποιήθηκε και κυρώσεις όταν διαπιστώνεται καταχρηστική αξιοποίηση της δικαστικής διαδικασίας.

Η προστασία επεκτείνεται και σε υποθέσεις που αφορούν αποκλειστικά την Ελλάδα, ενώ προβλέπεται η δυνατότητα παρέμβασης επαγγελματικών ενώσεων και οργανώσεων υπέρ του προσώπου που βρίσκεται αντιμέτωπο με μια τέτοια αγωγή.

Η ΕΣΗΕΑ χαιρέτισε την εξέλιξη, εκτιμώντας ότι ενισχύεται η άμυνα των δημοσιογράφων απέναντι σε υπέρογκες οικονομικές αξιώσεις και δικαστικές διαδικασίες που μπορούν να λειτουργήσουν αποτρεπτικά για την έρευνα και την άσκηση κριτικής.

Το νέο πλαίσιο δεν παρέχει ασυλία στον Τύπο και δεν εμποδίζει κάποιον να προσφύγει νόμιμα στη Δικαιοσύνη όταν θεωρεί ότι θίγεται. Οι δημοσιογράφοι εξακολουθούν να έχουν υποχρέωση διασταύρωσης, τεκμηρίωσης και τήρησης της δεοντολογίας. Στόχος των ρυθμίσεων είναι να γίνεται σαφέστερος ο διαχωρισμός ανάμεσα σε μια θεμιτή δικαστική αξίωση και σε μια διαδικασία που χρησιμοποιείται κυρίως ως μέσο πίεσης.

Πηγές: ΕΣΗΕΑ, Υπουργείο Δικαιοσύνης.

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΒΟΧΑΣ – vimavochas.gr